ಅಜಕ್ಕಳ ಗಿರೀಶ ಭಟ್ ಅವರ ಲೇಖನ
ಯು.ಆರ್. ಅನಂತಮೂರ್ತಿಯವರ ಆತ್ಮಕಥೆ 'ಸುರಗಿ'ಯಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿರುವ ೨೫ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೦೮ರ ದಿನಚರಿಯ ಪುಟಗಳು, ನಮ್ಮ ಕಾಲದ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ದಿಗ್ಗಜರ ಅಂತರಂಗದ 'ಅಲ್ಪತನ'ಕ್ಕೆ ಹಿಡಿದ ಕನ್ನಡಿಯಂತಿದೆ. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾಜೋ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಔನ್ನತ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಭಾಷಣ ಬಿಗಿಯುವ ಬುದ್ಧಿಜೀವಿಗಳು, ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಎಂತಹ ಸಣ್ಣತನದ ಮತ್ತು ಸ್ವಾರ್ಥದ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರಗಳಲ್ಲಿ ಬದುಕುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಈ ಘಟನೆಯೇ ಸಾಕ್ಷಿ.
೧. ಅಧಿಕಾರದ ನೆರಳಿನಲ್ಲಿ ವಿಮರ್ಶೆ:
ಡಿ.ಆರ್. ನಾಗರಾಜ್ ಅಂತಹ ಪ್ರಖರ ವಿಮರ್ಶಕರು 'ಭವ' ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಮೊದಲು ಹೊಗಳಿ, ಆನಂತರ ಆಪ್ತರ ಬಳಿ "ನಾನು ಹೇಳಿದ್ದು ತಪ್ಪಾಯಿತು" ಎಂದು ಪಶ್ಚಾತ್ತಾಪ ಪಡುವುದು ಕೇವಲ ವೈಯಕ್ತಿಕ ದ್ವಂದ್ವವಲ್ಲ. ಇದು ಸಾಹಿತ್ಯ ಲೋಕದ ಒಂದು ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರೋಗ. ಇಲ್ಲಿ ವಿಮರ್ಶೆ ಎಂಬುದು ಕೃತಿಯ ಗುಣಧರ್ಮವನ್ನು ಅಳೆಯುವ ಮಾನದಂಡವಾಗುವ ಬದಲು, ಅಧಿಕಾರ ಕೇಂದ್ರವನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿಸುವ ಅಥವಾ ತನ್ನ ಸ್ವಾರ್ಥ ಸಾಧನೆಯ ಏಣಿಯಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗಿದೆ.
೨. 'ನೀ ನನಗಿದ್ದರೆ ನಾ ನಿನಗೆ' ಸಂಸ್ಕೃತಿ:
"ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಹೊಗಳಿದರೆ ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಸಮಾಜದ ಮುಂದೆ 'ಉನ್ನತ ಚಿಂತಕ' ಎಂದು ಬಿಂಬಿಸುತ್ತೇನೆ" ಎಂಬ ಈ ಪರಸ್ಪರ ಲಾಭದ ಒಪ್ಪಂದವು ಸಾಹಿತ್ಯ ಲೋಕವನ್ನು ಒಂದು 'ಕ್ಲಬ್' ಆಗಿ ಮಾರ್ಪಡಿಸಿದೆ. ಒಬ್ಬ ಲೇಖಕ ತನ್ನ ಕೃತಿಯ ಶಕ್ತಿಗಿಂತ ತನ್ನ 'ಅಧಿಕಾರ'ಕ್ಕೆ ಹೆದರಿ ವಿಮರ್ಶಕರು ಹೊಗಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಆತಂಕಪಡುವುದು, ಆ ಕಾಲದ ಬೌದ್ಧಿಕ ವಲಯದ ಟೊಳ್ಳುತನವನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
೩. ಸುಳ್ಳಿನ ಹೊದಿಕೆ:
ಅನಂತಮೂರ್ತಿಯವರು "ನನ್ನ ಅಧಿಕಾರ ನನ್ನ ಯಶಸ್ಸಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಕಾರಣವಾಗಿರಬಹುದು?" ಎಂದು ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ, ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆ ಕಂಡರೂ, ಅಂತಹ 'ಅಧಿಕಾರ' ಮತ್ತು 'ಪ್ರಭಾವ'ದ ಬಲದಿಂದಲೇ ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಆಳಿದ್ದನ್ನು ಅವರು ನಿರಾಕರಿಸಲಾಗದು. ತನ್ನ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದ ಗುಣಗಳನ್ನು ಹೊಗಳಿದಾಗ ಅದನ್ನು ಸದ್ದಿಲ್ಲದೆ ಅನುಭವಿಸಿ, ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ದಿನಚರಿಯಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು 'ಆತಂಕ' ಎಂದು ಕರೆಯುವುದು ಕೂಡ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಬೌದ್ಧಿಕ ನಯವಂಚನೆಯೇ.
೪. ಮುಖವಾಡಗಳ ಮೆರವಣಿಗೆ:
ಈ ಘಟನೆಯು ಬುದ್ಧಿಜೀವಿಗಳು ಎನಿಸಿಕೊಂಡವರು ಎಷ್ಟು ಅಲ್ಪತನದಿಂದ ಬದುಕುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಬಯಲು ಮಾಡಿದೆ. ಹೊರಗಿನ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಇವರು ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರು ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಗೌರವ ಕೊಡುವಂತೆ ನಟಿಸುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಒಳಗೊಳಗೆ ಒಬ್ಬರ ಬೆನ್ನ ಹಿಂದೆ ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ಅಸಹ್ಯ ಪಡುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. ಈ "ಬೌದ್ಧಿಕ ವಂಚನೆ"ಯ ಮೂಲಕವೇ ಇವರು ಸಾಮಾನ್ಯ ಓದುಗರನ್ನು ಮೂರ್ಖರನ್ನಾಗಿಸಿ ತಮ್ಮ ಬಿಂಬಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.
ಭರತವಾಕ್ಯ: 'ಸುರಗಿ'ಯ ಈ ಸಾಲುಗಳು ಅನಂತಮೂರ್ತಿಯವರ ಆತ್ಮಾವಲೋಕನಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಕನ್ನಡದ ಬೌದ್ಧಿಕ ವಲಯದ ಒಳಗಿದ್ದ "ಅಲ್ಪತನದ ಕತ್ತಲೆ"ಯನ್ನು ತೀಕ್ಷ್ಣವಾಗಿ ವಿಡಂಬಿಸುತ್ತವೆ. ಒಬ್ಬ ವಿಮರ್ಶಕ ತನ್ನ ತತ್ವಕ್ಕಿಂತ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಮಣಿಯುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಒಬ್ಬ ಲೇಖಕ ಆ ಸುಳ್ಳು ಹೊಗಳಿಕೆಯಲ್ಲೇ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಕಾಣುತ್ತಾನೆ ಎನ್ನುವುದಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡ ದುರಂತ ಮತ್ತೊಂದಿಲ್ಲ.
